Jest to często obserwowany objaw SM.W przypadku radzenia sobie z tym objawem zaleca się indywidualizację leczenia poprzedzona dokładną oceną i diagnostyką. Leczenie spastyczności ma na celu poprawę mobilności, zmniejszenie bólu czy skurczów. Do metod radzenia sobie z tym objawem należą: fizjo- i fizykoterapia, podawanie leków zmniejszających napięcie mięśniowe, miejscowe leczenie spastyczności, wszczepienie pompy baklofenowej, leczenie operacyjne oraz leczenie farmakologiczne ogólnoustrojowe.
Leczenie tego rodzaju, mimo że nie wpływa na przebieg choroby (tzn. na hamowanie jej postępu) odgrywa jednak istotne znaczenie w życiu osoby z SM, ponieważ jego celem jest łagodzenie następstw zarówno rzutów oraz innych objawów, które mogą utrudniać codzienne funkcjonowanie.
Do najczęstszy objawów występujących w SM, które można poddawać próbom leczenia farmakologicznego to: spastyczność, zaburzenia funkcji dróg moczowych, zmęczenie, ból, drżenia, dysfunkcje seksualne, depresja czy zaburzenia poznawcze.
Wiele objawów SM może występować jednocześnie i z tego powodu leczenie objawowe wymaga często bardzo złożonego podejścia, dostosowanego do twoich indywidualnych potrzeb. W przypadku radzenia sobie z objawami stwardnienia rozsianego rozważa się następujące metody:
- leczenie farmakologiczne;
- rehabilitacja i fizjoterapia;
- kontakty z psychologiem, psychiatrią i innymi specjalistami.
Poniżej opisane zostały niektóre z objawów SM oraz metody postępowania w przypadku ich wystąpienia. Zachęcamy również do pobrania naszych publikacji, które dotyczą niektórych z symptomów.
Leczenie farmakologiczne niektórych z objawów SM
Osłabienie, będące wynikiem bezczynności ruchowej, poprawę może przynieść fizjoterapia. U niektórych osób korzyści przynieść może podawanie famprydyny, która ma poprawić przewodnictwo impulsów nerwowych. Przed rozpoczęciem leczenia musi zostać test oceniający szybkość chodzenia na odcinku 25 stóp. W przypadku braku poprawy leczenie trzeba przerwać. filtracji kłębuszkowej) oraz napadów drgawkowych. Wskazana jest ocena czynności nerek przed rozpoczęciem podawania leku oraz regularne jej monitorowanie w trakcie terapii.
Nie ma skutecznego leczenia farmakologicznego drżenia i ataksji. Wskazane jest prowadzenie fizjoterapii.
Objawy te występują u większości chorych z SM, a zmęczenie może pojawiać się na każdym etapie chorowania. Zmęczenie w SM jest przewlekłe, niezależne od wykonywanego wysiłku, istotnie wpływające na codzienne funkcjonowanie. Obecnie brak jest specyficznych leków do radzenia sobie z tymi objawami, choć u niektórych efekty przynosi podawanie amantydyny, pemoliny i modafinilu (zastosowanie poza zarejestrowanymi wskazaniami). Warto też ocenić, czy u danej osoby z SM nie występuje np. depresja, która może nasilać zmęczenie.
Dotyczą one nawet 96% osób z SM. Początkowo leczenie może skutecznie prowadzić neurolog, ale z czasem konieczne są konsultacje i stała opieka lekarza urologa. W leczeniu farmakologicznych stosuje się leki (np. o działaniu antycholinergicznym, spazmolityczne, cholinomimetyczne), również takie podawane dopęcherzowo (neurotoksyny) - w zależności od rodzaju problemów z czynnością dolnych dróg moczowych. W radzeniu sobie z tymi objawami istotna jest właściwa diagnostyka, ale również stosowanie innych pomocy, np. środków chłonnych.
Choć wciąż można spotkać się z opiniami, że ból nie jest objawem SM, to jednak większość chorych doświadcza tego objawu, który może mieć charakter pierwotny lub wtórny. Osoby z SM mogą doświadczać bólu neurogennego, bólów mięśniowo-szkieletowych czy bólów mieszanych. Do leczenia ostrego bólu wykorzystuje się leki przeciwpadaczkowe, a w bólu przewlekłym - przeciwdepresyjne i przeciwpadaczkowe.
Zaburzenia seksualne, należące do niewidocznych objawów SM, są częstym objawem stwardnienia rozsianego. Można podzielić je na pierwszo, drugo i trzeciorzędowe. Mogą być one związane z innymi objawami SM (np. spastycznością, bólem) albo z innymi schorzeniami albo z przyjmowanymi lekami. Pacjenci doświadczający takich zaburzeń powinni być konsultowani z lekarzem neurologiem, ale też innymi specjalistami (urologiem, ginekologiem, psychologiem, internistą), by dobrze określić naturę problemu. U kobiet zaleca się miejscowe stosowanie maści zawierającej estrogeny lub kremy z lubrykantami. W leczeniu zaburzeń wzwodu zaleca się wybiórcze inhibitory fosfodiesterazy 5.
Wśród osób z SM, nawet u 50%, w różnych momentach choroby może pojawić się obniżenie nastroju - depresja. Obecnie depresję można i należy leczyć - zarówno farmakologicznie jak i przy wsparci terapeuty.
Pliki do pobrania
© 2025 Polskie Towarzystwo Stwardnienia Rozsianego.
Wszelkie prawa zastrzeżone.
Wszelkie prawa zastrzeżone.