KRS 0000083356
Opcje ustawień
Kontakt

Radzenie sobie z objawami widocznymi

Spastyczność i wzmożone napięcie mięśni

Osoba z SM powinna przyjrzeć się czynnikom, które mogą pogarszać sztywność i napięcie mięśni. Mogą to być np.: podwyższona temperatura (ciała lub otoczenia), infekcja, problemy z pęcherzem moczowym lub zaparcia, ból, niewłaściwa postawa ciała a nawet nieodpowiednio dobrane ubranie, złamanie, stres, podrażnienia skóry czy brak snu (który może być efektem spastyczności, a także – skutkiem).

W radzeniu sobie z napięciem i sztywnością mięśni ważna jest odpowiednio dobrana fizjoterapia oraz ćwiczenia (rozciągające, wytrzymałościowe, aerobowe, prowadzone aktywnie jak i biernie), które pozwolą zredukować sztywność mięśni, ale także relaksacja i ćwiczenia na oddech. Ćwiczenia relaksacyjne są kolejnym elementem wpływającym na obniżenie napięcia spastycznego i mają na celu  nauczenie różnicowania odczuć pojawiających się podczas napinania, jak i rozluźniania mięśni.

Istotnym wsparciem może okazać się również biofeedback, w trakcie którego osoba z SM otrzymuje informacje zwrotne (dźwiękowe lub wzrokowe), aby nauczyć się napinać i rozluźniać mięśnie. Na co dzień ważne jest utrzymywanie odpowiedniej postawy ciała, również w trakcie spania oraz jego temperatury – należy unikać nadmiernego przegrzewania ciała (również w trakcie ćwiczeń). Pomocne mogą okazać się odzież chłodząca, chłodna kąpiel, przebywanie w klimatyzowanych pomieszczeniach a także krioterapia ogólnoustrojowa albo okłady lodem. Ponadto, pacjentom ze stwardnieniem rozsianym, borykającym się ze spastycznością zaleca się elektroterapię, w szczególności gdy spastyczności towarzyszy ból.

Osoby zmagające się ze spastycznością i nadmiernym napięciem mięśni powinny również rozważyć korzystanie ze sprzętu wspierającego – rady w tym zakresie może udzielić fizjoterapeuta albo terapeuta zajęciowy. Do takiego sprzętu zaliczyć możemy: wałki, barierki, drabinki do ćwiczeń ale też odpowiednio zaprojektowane krzesła.

Zaburzenia równowagi

W radzeniu sobie z problemami z utrzymaniem równowagi warto jest skonsultować się z fizjoterapeutą, który zademonstruje ćwiczenia ułatwiające wykonywanie codziennych czynności. Pomocny może okazać się trening wg Frenkla, który opiera się na stopniowaniu trudności ćwiczeń i uczy m.in. obracani i siadania na łóżku, wstawania i siadania, zwrotów. W efekcie zmniejsza się ryzyko upadków oraz zwiększa psychiczne bezpieczeństwo pacjenta. Jednocześnie jest to metoda ukierunkowana na łagodzenie określonych objawów. Badania pokazują, że istotną rolę mają też ćwiczenia uczące upadania i wstawania. Gdy u pacjentów nie obserwuje się jeszcze deficytu neurologicznego zalecane są treningi na bieżni bądź marszowy. Ważne jest skupienie się na posturze i wzmocnieniu mięśni. Badania wykazują, że joga, pilates, tai chi mogą również okazać się pomocne. Zobacz nasze ćwiczenia tai chi.

Wsparciem okazać się mogą również różne przyrządy, np. laska. Nawet jeśli nie jest ona potrzebna na co dzień, może okazać się pomocna w nowych miejscach albo na otwartych przestrzeniach. Możesz poradzić się fizjoterapeuty albo terapeuty zajęciowego jaki rodzaj wsparcia wybrać dla siebie. Terapeuta zajęciowy może poradzić również w kwestii dostosowań w domu.

 Drżenie

Drżenie może być jednym z objawów stwardnienia rozsianego. Może obejmować kończyny górne, dolne, ale również inne części ciała i zaburzać codzienne funkcjonowanie: jedzenie, mycie, pracę zawodową, jazdę samochodem, ponieważ nieustannie wydatkuje energię. W walce z drżeniem wesprzeć mogą różnorodni specjaliści: lekarz, pielęgniarka, fizjoterapeuta a działania zaradcze obejmują: fizjoterapię, terapię zajęciową, utrzymywanie odpowiedniej postawy ciała i równowagi. Ćwiczenia stabilizacyjne zaleca się w przypadku pacjentów borykających się z drżeniem. Zastosowanie ćwiczeń wraz ze stabilizacją ciała, a także kończyn może nieco zmniejszyć nasilenie tego symptomu. Istotne jest również prawidłowe podpieranie pleców i tułowia w trakcie siedzenia. Można rozważyć wsparcie terapeuty zajęciowej, który wesprze w nauce wykonywania codziennych czynności oraz zaproponuje techniki, które będą zmniejszać albo nie będą nasilać drżenia: np. stosowanie zamków błyskawicznych zamiast guzików w ubraniach, filiżanek z dodatkowym uchwytem, używania dyktafonów przy robieniu notatek, zamiast spisywania ich ręcznie.

Zaburzenia mowy i przełykania

W radzeniu sobie z problemami z mową i połykaniem pomóc może neurologopeda. Pierwszym krokiem do oceny problemów jest przeprowadzenie odpowiedniego badania przez tego specjalisty, który sprawdzi na jakim poziomie są problemy czy jakiego wsparcia potrzebuje osoba z SM z dyzartrią. Być może rehabilitacja tego problemu wymagać będzie wielokrotnych spotkań ze terapeutą mowy, albo przeprowadzenia dodatkowych badań.

Ćwiczenia, które mogą pomóc w radzeniu sobie ze skutkami dyzartrii obejmują ćwiczenia oddechowe i ćwiczenia głosu. Należy je wykonywać regularnie. Poniżej zamieszczamy poradnik dla osób z dyzartrią opublikowany przez Oddział Warszawski Polskiego Towarzystwa Stwardnienia Rozsianego. Można wspierać się również strategiami ułatwiającymi komunikację, np. wyrażanie się w krótki i zwięzły sposób, robienie przerw pomiędzy wypowiedziami (długie mówienie może powodować, że z czasem mowa będzie stawać się mniej wyraźna). Pomóc mogą również np. urządzenia przenośne, jak np. telefon komórkowy, dzięki któremu można napisać to, co ma się do powiedzenia.

Wskazówki wspierające komunikację osób z dyzartrią (za www.mssociety.uk.org): jeśli to możliwe, staraj się prowadzić rozmowę w cichym otoczeniu (wyłącz np. radio); staraj się zyskać pełną uwagę swojego rozmówcy i powtarzaj, gdy jest to konieczne; ważna jest komunikacja twarzą w twarz, ponieważ wyraz twarzy jak i inne formy komunikacji niewerbalnej będą wspierać twój przekaz słowny; rób regularne przerwy, nie spiesz się.

Dysfagia czyli najprościej mówiąc problemy z przełykaniem jest rzadkim zaburzeniem, które jednak pojawia się u osób z SM. Niezwykłe istotna jest jednak prawidłowa diagnostyka i terapia tego zaburzenia przez specjalistów (lekarza i neurologopedę). Neurologopeda zaleci modyfikację diety i różne terapeutyczne sposoby połykania. Dodatkowo, osoby z SM mogą zakupić sprzęt wspomagający radzenie sobie z trudnościami z połykaniem, np. specjalne kubki z wycięciem, aby chory mógł dopasować ustawienie głowy.

Ta strona internetowa chroni twoją prywatność poprzez przestrzeganie EU General Data Protection Regulation (RODO). Nie wykorzystamy Twoich danych w żadnym celu, na który nie wyrażasz zgody. Prosimy o zgodę na korzystanie z anonimowych danych, aby poprawić jakość korzystania z naszej witryny. Polityka cookies