Wtórnie postępujące stwardnienie rozsiane (ang. secondary progressive MS, SPMS) to postać, w której okresy aktywne choroby (rzuty lub aktywne zmiany widoczne w obrazach rezonansu magnetycznego) stopniowo zanikają, a postęp niepełnosprawności ma charakter stały.

Oznacza to, że po rzutach (których z czasem jest coraz mniej), osoba z SPMS nie powraca już do pełnej sprawności, jak miało to miejsce wcześniej. Objawy neurologiczne nie ustępują, ale stopniowo narastają i kumulują się. Wynika to z procesu chorobowego toczącego się w ośrodkowym układzie nerwowym – w efekcie licznych zmian zapalnych nerwy otoczone są coraz mniejszą ilością mieliny, co powoduje zwiększenie się liczby i zakresu  uszkodzeń. Dochodzi do pogorszenia przepływu impulsów w obrębie ośrodkowego układu nerwowego i nasilenia objawów. Stopniowo postępuje też atrofia mózgu, która u osób z SM przebiega szybciej niż w populacji ogólnej.

Nie ma ściśle określonego momentu, w którym rzutowo-remisyjne SM (ang. relapsing-remitting MS, RRMS) przechodzi w postać postępującą. To proces stopniowy, choć badania pokazują, że dzieje się to średnio w przeciągu 10 do 21 lat (bibliografia 1-4) od zachorowania. Należy jednak pamiętać, że każda osoba z SM choruje inaczej, a więc czas ten jest dla każdego inny.

Przejście w postępującą postać SM będzie mieć kilka wspólnych cech dla wszystkich chorujących: pogorszenie objawów już istniejących i/lub pojawienie się nowych, często z rzadziej występującymi i mniej intensywnymi rzutami. Ta zmiana nie oznacza jednak, że nic już nie można zrobić a osoba z SM nie będzie mogła dalej realizować swoich planów życiowych i marzeń. Ważne jest jak najwcześniejsze rozpoznanie konwersji postaci rzutowej w postępującą, aby jak najszybciej wdrożyć wszystkie możliwe działania zaradcze. Pomóc w tym może wiedza o tym, na jakie zmiany w objawach i funkcjonowaniu należy zwracać uwagę oraz kiedy udać się do lekarza, by szczegółowo o nich porozmawiać.

Właśnie z tego względu PTSR opublikowało poradnik dotyczący wtórnie postępującej postaci choroby, jak również przewodnik po zmieniających się objawach stwardnienia rozsianego oraz przykładowe pytania, które można zadać neurologowi, by ułatwić rozpoczęcie rozmowy o SPMS. Materiały te mają na celu dostarczenie jak najobszerniejszych informacji o tym, co dzieje się z twoim mózgiem, ciałem i funkcjonowaniem w SPMS, ale też, o tym jak reagować na niepokojące, zmieniające się symptomy.

Poniżej do pobrania „Poradnik” dotyczący wtórnie postępującej postaci SM, przewodnik do rozmowy z lekarzem oraz po zmieniających się objawach stwardnienia rozsianego.

- Poradnik SPMS |  pobierz 

- Jak rpozpoznać SPMS |  pobierz 

- Jak rozpocząć rozmowę z lekarzem |  pobierz 

 

Bibliografia:

  1. Scalfari A., Neuhaus A., Daumer M., Muraro P.A., Ebers G.C. (2014). Onset of secondary progressive phase and long-term evolution of multiple sclerosis. Journal of Neurology, Neurosurgery & Psychiatry, 85(1), 67–75.
  2. Rovaris M., Confavreux Ch., Furlan R., Kappos L., Comi G., Filippi M. (2006). Secondary progressive multiple sclerosis: current knowledge and future challenges. The Lancet Neurology, 5(4), 343–354.
  3. Koch M., Kingwell E., Rieckmann P., Tremlett H. (2010). The natural history of secondary progressive multiple sclerosis. Journal of Neurology, Neurosurgery & Psychiatry, 81(9), 1039–1043.
  4. Tremlett, H., Zhao, Y., Devonshire, V. (2008). Natural history of secondary-progressive multiple sclerosis. Multiple Sclerosis Journal, 14(3), 314–324.


Polub nas na facebooku Polub nas na facebooku